Met het risico dat dit een te technisch verhaal wordt doe ik toch een poging. Het feit dat ik deze ‘winstwaarschuwing’ vooraf moet geven impliceert eigenlijk meteen al de ogenschijnlijke eenvoud van de regel, versus de weerbarstige werkelijkheid.
Soorten vergaderingen.
De Gemeenteraad kent twee belangrijke soorten vergaderingen: een Raadsbijeenkomst en een Raadsvergadering. Het is mogelijk voor burgers om in te spreken in een Raadsbijeenkomst die veelal een week voor de besluitvormende Raadsvergadering is.
Dit alles is onderdeel van het Reglement van Orde….. een 44 artikelen lijvig stuk waarbij veelzeggend genoeg ‘Spreekrecht’ het allerlaatste artikel is.
De Raadsbijeenkomst
Raadsbijeenkomsten zijn ook vaak zogenaamde beeldvormende sessies waarbij de raadsleden zich laten informeren over alle ins- en outs van het onderwerp. Nuttig zou zijn dat ook burgers daar middels het spreekrecht ook hun zegje kunnen doen, zodat er een volwaardig beeld ontstaat voor raadsleden om later een besluit te nemen. Maar laat nu net die besluitvormende raadsvergadering over dat onderwerp niet de week er op zijn. Dan heb je pech en krijg je GEEN spreekrecht. Dat mag je dan de week voor die uiteindelijke besluitvormende Raadsvergadering doen. Je krijgt vijf minuten en ik kan u zeggen: dat is best kort.
Fracties hebben dan natuurlijk allang hun fractievergaderingen over dit onderwerp gehad en hun standpunt bepaald. Kortom: dan is spreekrecht voor de bühne.
De weerbarstige praktijk.
Zo had ik mij aangemeld voor de vergadering van de 20e januari om iets tijdens de beeldvormende Raadsbijeenkomst te zeggen over het project Leefdael II. Geweigerd, want het staat niet op de agenda voor de vergadering de week er na. Dat overkwam ook het Groenplatform Oirschot.
Oktober vorig jaar overkwam mij hetzelfde (Stoelendans) waarna, na protest mijnerzijds, het alsnog werd toegestaan. Het presidium (alle fractievoorzitters) kwam op basis hiervan tot de conclusie dat het wellicht zinvol is om ‘daar eens naar te kijken’. Het zal duidelijk zijn dat het kennelijk nog niet zover is gekomen.
Participatie of bureaucratie
Wat eigenlijk nog interessanter is, is dat zij die beweren inspraak en participatie zo belangrijk te vinden, de wat bureaucratische handhaving van een rammelende spreekrecht-regel kennelijk belangrijker vinden dan hun vermeende interesse in wat de burger bezig houdt. Als je echt zo geïnteresseerd bent in burgerparticipatie zou wat mij betreft flexibiliteit boven rigide handhaving gaan.
Het kan anders
Het is niet voor niks dat Nieuwe Politiek de eerste twee hoofdstukken van haar verkiezingsprogramma volledig heeft gewijd aan onze kernwaarden en de organisatie van de besluitvormingsstructuur.
Er is nog veel werk aan de winkel. Tijd voor verandering.
Hans Boer
Nieuwe Politiek