Er is flink wat beweging aan de linkerkant van het politieke spectrum. Landelijk was het groot nieuws dat GroenLinks en PvdA definitief fuseren tot één nieuwe partij, maar ook in Oirschot verandert het speelveld nogal. D66 maakte bekend er na 16 jaar mee te moeten stoppen in onze gemeente en ook Sociaal Progressief Oirschot neemt een drastische beslissing door het initiatief voor een gezamenlijke lijst: Sociaal Progressief Oirschot-GroenLinks-PvdA. Dat biedt grote kansen, stellen bestuursleden uit lokale en regionale afdelingen van PvdA, Sociaal Progressief Oirschot en GroenLinks.

door Rens van Ginneken

Voor AnneMarie van Schoonderwalt, uit het bestuur van Sociaal Progressief Oirschot, is het duidelijk. “Soms lijkt links tegenwoordig een beetje in het verdomhoekje te zitten en ook in Oirschot is een sterk rechts blok al lang beeldbepalend, maar wij geloven heilig in het progressieve linkse verhaal en in een linkse samenwerking voor een rechtvaardigere samenleving. Vanuit onze partij was er de laatste jaren al een zeer goed contact met de fracties van PvdA en GroenLinks in de regio. Ook landelijk zie je dat die samenwerking goed uitpakt en nu zelfs resulteert in een fusie. Wij zagen dat het ook in Oirschot tijd was om in beweging te komen. Het is allemaal relatief snel gegaan. De leden van Sociaal Progressief Oirschot werden meegenomen vanaf de ‘verkennende fase’, tot en met de besluitvorming waaruit al snel een voorstel tot samenwerking rolde. Het enthousiasme onder de leden van de andere twee partijen (GroenLinks en PvdA) was ook groot.”

Slapende besturen

PvdA-voorzitter Henk van Rees stond eerder al aan de basis van een linkse samenwerking in Oirschot. De PvdA-afdeling en SP-leden verenigden zich samen in een nieuwe partij: Sociaal Progressief Oirschot. “Het bestuur van onze lokale PvdA werd toen ‘slapend’ omdat de actieve leden aan de slag gingen bij de nieuwe partij. Een aantal mensen was zowel lid van PvdA als van Sociaal Progressief Oirschot. Gedurende deze samenwerking bleef uiteraard het contact tussen de plaatselijke afdeling en de landelijke PvdA bestaan”, vertelt de Oirschottenaar. “Sociaal Progressief Oirschot is altijd een hele brede paraplu geweest voor mensen van rood-, groen-, links- en progressieve signatuur”, aldus Erik Strijbos. “Ik denk dat onze kiezers landelijk PvdA, SP en GroenLinks stemden, maar Partij voor de Dieren, DENK, of Volt zijn ook goed denkbaar. Het is jammer dat D66 nu stopt in onze gemeente. We hebben met Marienette van Wemelsfelder altijd zeer fijn samengewerkt en we wisten elkaar op veel vlakken te vinden. Wellicht zijn we voor de groene D66-stemmers ook een goed alternatief met GroenLinks-PvdA Oirschot?”

Goede contacten in de regio

In de regio is er al lang een hele vruchtbare samenwerking gaande tussen PvdA en GroenLinks, onthult Yfke Froentjes, oud-raadslid in Bergeijk en regioafgevaardigde voor haar partij. “In de regio-overleggen vinden we elkaar altijd snel met de progressieve partijen en ook met Sociaal Progressief Oirschot is al lang een goede band.” PvdA bestuurslid Kees van Zantvoort knikt: “Wij gaan in die samenwerking vaak al verder dan andere lokale afdelingen.” Froentjes vervolgt: “Er zijn enkele tientallen GroenLinks-leden in Oirschot, dus een stuk basis is er al voor deze samenwerking. De programmacommissie kan nu van start. In het programma zal Oirschot veel terugzien van de bekende GroenLinks-PvdA grondbeginselen: solidariteit, omzien naar elkaar, een goede gemeenschap en een goede gemeente en mensen die het minder breed hebben via de portemonnee helpen om óók te kunnen verduurzamen, want: als je rood staat, kun je niet groen doen…”

Verkiezingen in 2026

Kortom: er is nog genoeg te doen, alvorens deze voor Oirschot nieuwe partij aan de slag kan om deel te nemen aan de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2026. Het programma is belangrijk, maar zeker óók de mensen die het moeten gaan vormgeven. “Met de mensen aan deze tafel vormen we een brede stuurgroep”, aldus Van Schoonderwalt. Om een goede kandidatenlijst te kunnen vormen hebben we nu een Kandidatencommissie opgericht. Iedereen die zich graag kandidaat wil stellen, kan zich aanmelden. Waar we vooral naar zullen kijken is ervaring, maar ook nieuwe, frisse, enthousiaste mensen zijn zeer welkom. Er is een gewenst profiel, maar daarbinnen is veel mogelijk.” Van Rees: “We zetten nu grote stappen en gaan niet muggenziften. Er komt een programma waar we voor staan en bij dat rood-groene programma zoeken we mensen die die dat goed uit kunnen dragen. Met de uitwerking van dat programma is nu ook een commissie druk bezig.” Strijbos: “Je mag ervan uitgaan dat er landelijke standpunten in terugkomen, maar dat het vooral - groen en sociaal - op ons dorp is toegespitst.”

Fusie, landbouw, transparantie

“We zijn natuurlijk van oudsher een agrarische gemeente, daarover gaan we standpunten bepalen. Maar op dit moment speelt ook de mogelijke fusie met Best een grote rol; daar gaan we natuurlijk óók wat van vinden”, aldus Van Rees. “Vergeet ook de bestuurlijke transparantie niet!”, vult Van Schoonderwalt aan. “Dat loopt nog niet altijd lekker. Als de gemeente bijvoorbeeld info bij de burgers ophaalt over bepaalde plannen, dan moet je daar wel iets mee doen. Of in ieder geval op een goede manier terug communiceren. Ook zou de expertise onder de eigen bevolking meer gewaardeerd mogen worden. Bij de Bomenverordening is die expertise van groene belangenbehartigers in onze gemeente niet voldoende serieus genomen vind ik. Ik hoop eigenlijk dat we met een grotere gemeente met meer slagkracht daar ook een betere invulling aan kunnen geven.” Strijbos: “De burger krijgt nog te vaak het gevoel dat alles al ‘bekokstoofd’ is.” Van Rees knikt. “De gemeente zou meer dienstbaar aan haar burgers mogen worden. Die dienstbaarheid willen we graag weer handen en voeten geven. Toch gaan zaken soms beter dan verwacht. Het AZC in ons dorp was een lastig onderwerp natuurlijk: door Wilders zijn bepaalde vooroordelen en een onverdraagzame opstelling al een stuk genormaliseerd.” Van Zantvoort: “Door het geven van goede en uitgebreide informatie werd het AZC relatief snel door de hele gemeenteraad geaccordeerd en zijn er amper problemen geweest.”

Betaalbaar wonen!

Op woningbouwgebied ligt er ook veel werk, zien de leden van de stuurgroep. “Bouwen, bouwen, is het credo”, aldus Van Rees. “En vooral betaalbaar!”, voegt Froentjes daaraan toe. “Dat roepen wij met Sociaal Progressief Oirschot al jaren, want Oirschot haalt bij lange na niet de landelijke richtlijnen voor sociale woningbouw. Dat is zeer kwalijk natuurlijk. We moeten nu sneller handelen en creatiever gaan denken om de woningnood in onze gemeente aan te pakken”, zo stelt Strijbos.

“We zijn wel nieuw, maar we voelen ons ook versterkt. We kunnen nu bouwen op drie huizen: van Sociaal Progressief Oirschot, GroenLinks én PvdA en dat mag nóg groter en breder worden om groen en sociaal, naar elkaar omkijken, nog beter handen en voeten te geven in ons dorp. Spreekt dit je aan: sluit je dan aan bij ons, want er waait een andere wind, met een frisse start. We zoeken leden, raadsleden, burgerraadsleden, mensen die bij de vergaderingen aanwezig willen zijn, mensen die foto’s willen maken of de website vorm willen geven. Idealisme mag weer en je bent echt met iets zinvols bezig, in een leuke club waar ook gezelligheid bij hoort”, zo besluit Van Rees wervend.

Voor meer info kun je terecht bij sociaalprogressiefoirschot@outlook.com