De houwitser wordt afgeleverd bij museum De Vier Quartieren, onder toeziend oog van Han Smits en Jan van Vroenhoven.
De houwitser wordt afgeleverd bij museum De Vier Quartieren, onder toeziend oog van Han Smits en Jan van Vroenhoven. (Foto: )

Houwitser als topstuk Bevrijdingsexpo

Rens van Ginneken

Kanon in bruikleen naar Oirschot

Vrijdag arriveerde een originele houwitser bij Museum De Vier Quartieren. Exact zo'n kanon verwoestte in 1944 de Sint Petrusbasiliek.

Oirschot/De Beerzen - Even na twaalven komt er een telefoontje van Jan van Vroenhoven van heemkundekring Den Beerschen Aard. "Ze zijn er zo: ze zijn al voorbij Sint-Oedenrode", weet hij te vertellen. 'Ze' is een delegatie van de werkgroep die zich bezighoudt met de bevrijding van Oirschot, met vertegenwoordigers van de heemkundekringen van De Beerzen en Oirschot, van het Kapittel van Oirschot en van Museum de Vier Quartieren. Zij hebben zojuist een stuk houwitser geschut opgehaald bij Oorlogsmuseum Overloon. Enkele minuten later al wordt het zeventienhonderd kilo zware gevaarte vanaf de vrachtwagen op het binnenterrein van Museum de Vier Quartieren getakeld. Daar is de houwitser onderdeel van een tentoonstelling over de bevrijding van Oirschot en De Beerzen, 75 jaar geleden. Het ziet er met zijn bouwjaar van 1941 nog prima uit, al zou het met zijn gescheurde banden niet meer door de APK komen. Het mag eigenlijk geen kanon genoemd worden, het is een zogenaamde veldhouwitser, een krombaangeschut met een bereik tot dertig kilometer. Het werd met name gebruikt om over de eigen troepen heen de vijand te bestoken.

Vervoersplan

Han Smits van het Kapittel is blij met de aanwinst van de werkgroep, die meer samenwerking beoogt tussen de Oirschotse en Beerse cultuurinstanties. "We legden contact met het Oorlogsmuseum, waar we snel rondkwamen, na het overleggen van een vervoersplan aan de politie. Je kan natuurlijk niet zomaar met een kanon gaan rondrijden." De Beerzen werden vanuit Wintelre al bevrijd op 22 september 1944. Het Wilhelminakanaal vormde een lastig te passeren barrière en zo hielden de Duitsers aan de zuidkant daarvan langer stand. "Het duurde nog tot 24 oktober voor Oirschot werd bevrijd. In de tussentijd werden de Duitsers bestookt vanaf de zijde van de Beerzen. Tussen de Steenovenweg en landgoed 's Heerenvijvers zaten de Schotten. Zij bestookten op 2 oktober de Oirschotse toren, waarin een Duitse uitkijk zat, met een 25-ponder houwitser. De kerk vloog in brand en stortte in. Het restaureren liep nog door tot in de jaren '60. Piet Aarts van Heemkundekring den Beerschen Aard was daar destijds bij betrokken. "We hadden steigers tot bovenaan de toren. In het begin durfde ik nog niet zo goed langs het randje te lopen hoor. We hebben nog veel kogels van de houwitser uit de muren gehaald. Het moet met een enorm geweld gegaan zijn; sommige kogels zaten er tot tachtig centimeter diep in: die mochten we laten zitten", zo weet hij nog.

Op 30 juni wordt de expositie rondom 75 jaar bevrijding geopend bij Museum de Vier Quartieren. In het Oude Raadhuis en in Oude Kerkje in Middelbeers komen ook nog expo's en er kan zelfs een Bevrijdingsroute gefietst worden.

Meer berichten