Een ongeluk op 21-jarige leeftijd veranderde het leven van Lambert van der Leeden (75) voorgoed. Hij werd volledig blind. Ruim vijftig jaar later vindt hij zelfstandig zijn weg door Oirschot. Met blindengeleidehond Babe en zijn blindenstok gaat hij op pad. Sinds kort heeft hij daar een slim hulpmiddel bij: een bril die hem informatie uit zijn omgeving kan geven.

Door Marcia Engelander-van den Wittenboer

“Ik zie helemaal niks”, vertelt Lambert. “Het is een donkergrijze massa. Als je een lamp op me zet, zie ik ook niets, dan voel ik uiteraard wel de warmte.”

In het begin wilde Lambert niet accepteren dat hij nooit meer zou kunnen zien. “Elke dag werd tegen me gezegd dat ik niet meer kon zien.” Langzaam drong de werkelijkheid door. Verdriet en boosheid maakten uiteindelijk plaats voor acceptatie. “Waarom ik? Denk je dan. Dan komt er acceptatie, je hebt geen keus, je moet door. Wat is er nog wel mogelijk?”

Opnieuw leren

Na het ongeluk moest Lambert veel opnieuw leren. “Als je 21 jaar wel kunt zien, is het een hele omschakeling. Je krijgt een omscholing in mobiliteit, maar ook de makkelijke dingen van: hoe eet je en hoe red je jezelf in het donker?” Toch zijn de beelden uit zijn jeugd niet verdwenen. Ze zitten nog altijd in zijn geheugen. “Ik droom soms als ziende, dan zie ik beelden van toen terug. Ik droom ook als blinde en dan ben ik letterlijk de weg kwijt.”

In Oirschot kent Lambert de wegen die hij al tientallen jaren gebruikt goed. “De wegen die al 53 jaar in Oirschot liggen, die ken ik wel, ook omdat ik die nog heb kunnen zien.” In een nieuwe wijk wordt dat anders. “In een nieuwbouwwijk moet je mij niet neerzetten.”

Ook in het dagelijks leven loopt hij tegen situaties aan die volgens hem beter kunnen. “We hebben volop fietspaden, maar geen wandelpaden.” Samen met een groep van acht blinden en slechtzienden heeft hij bij de gemeente een wensenpakket neergelegd. Vooral de oversteek bij de Kempenweg is belangrijk. “Het is door de gemeente beloofd dat het mee wordt genomen in de aanleg van de nieuwe rotonde. Daar zijn we erg blij mee.”

Babe en de bril

Sinds 2,5 jaar heeft Lambert Babe aan zijn zijde. De goldendoodle helpt hem obstakels te vermijden. “Babe zorgt ervoor dat ik nergens tegenaan loop en uiteraard heb ik in mijn andere hand ook mijn blindenstok, zodat mensen mij als zodanig herkennen.” Sinds kort is daar de slimme bril (Meta-bril) bij gekomen. Het is geen speciaal hulpmiddel voor blinden of slechtzienden, maar voor Lambert kan de technologie een aanvulling zijn. De bril kan tekst lezen, gezichten herkennen en obstakels op de weg herkennen. Ook kan iemand op afstand meekijken wanneer hij bijvoorbeeld de weg kwijt is. “Dat laatste is vooral handig als ik de weg kwijt zou raken”, zegt Lambert lachend. “Dan kan mijn vrouw meekijken om te bepalen waar ik ben.”

Voor Lambert betekent de techniek vooral extra zelfstandigheid. “Het is een verrijking van mijn leven. Het is supermooi dat ik deze techniek nog mee kan maken.” Via een appgroep heeft hij contact met andere blinde gebruikers, onder wie veel jongeren. “Het is geweldig, de jeugd is daar sneller in en ik lift erop mee”, zegt hij met een lach.

Geen vervanging

Lambert besloot zelf contact te zoeken met het Oirschots Weekjournaal (OIW) om uit te leggen wat de bril voor hem betekent, aangezien er hierover steeds meer negatieve berichten in de media verschijnen. “Het is voor mij een toegevoegde waarde en het gaat mij niet om het filmen of foto’s nemen van mensen.” De bril is voor Lambert nadrukkelijk geen vervanging van Babe of zijn blindenstok, maar een extra mogelijkheid om zelfstandig op pad te kunnen. “Men hoeft zich niet aan mij aan te passen en door de bril en Babe kan ik de weg vinden en mezelf aanpassen.”

Heeft u ook een bijzonder verhaal dat u graag wilt delen en een plekje verdient in ons weekblad? Mail naar: engelander1977@gmail.com