In aanloop naar de feestavond voor vrijwilligers in de zorg op 4 november krijgen verschillende vrijwilligers uit gemeente Oirschot een persoonlijk gezicht. Wat beweegt hen om zich voor een ander in te zetten? Daan Lieshout (61) is al zes jaar vrijwilliger bij het Bijna Thuis Huis en volgens hem is het antwoord te vinden in kleine dingen. ”Een ontbijtje klaarmaken, luisteren naar verhalen van vroeger of gewoon even rustig in de kamer zitten. Bij het Bijna Thuis Huis draait het om aandacht, precies op de manier waarop de gast dat graag wil.”

Door Marcia Engelander - van den Wittenboer

Twaalf jaar geleden las Daan een artikel in ons weekblad waarin vrijwilligers werden gevraagd. Het bleef in zijn achterhoofd hangen, maar door de drukte van het gezinsleven kwam het er niet van. Tot hij zo’n zes jaar geleden besloot dat het tijd was om de stap te zetten. Dat was in 2020, midden in de coronaperiode. ”We waren toen wel open, met alle maatregelen erbij en met één gast”, vertelt Daan. De eerste dienst was even wennen, maar twijfelen of hij het werk wel aankon, heeft hij nooit gedaan. ”Als je gewoon jezelf bent en respect hebt voor de medemens, dan heb je al negentig procent van het vrijwilligerswerk volbracht.”

Comfortabel

Inmiddels draait Daan twee diensten per week van vier uur. Tijdens een ochtenddienst helpt hij waar nodig als de gasten wakker worden. De ene gast heeft meer ondersteuning nodig dan de andere. Soms betekent dat een ontbijtje klaarmaken en vragen waar iemand trek in heeft. Andere keren is het vooral belangrijk om er gewoon te zijn. ”Het vrijwilligerswerk draait erom het de gast zo comfortabel mogelijk te maken in deze laatste levensfase”, legt Daan uit. ”Comfortabel is echt het toverwoord.”

Geen dag is hetzelfde, want iedere gast heeft zijn eigen wensen, gewoonten en verhaal. Daan probeert daar zo goed mogelijk bij aan te sluiten. De één vindt het prettig om een praatje te maken, terwijl een ander liever heeft dat hij rustig in de kamer komt zitten en een boek leest.

Verdriet met een lach

In het Bijna Thuis Huis komen mensen in hun laatste levensfase. Ze weten dat ze er zijn om te overlijden. Toch betekent dat niet dat er alleen maar verdriet is. Juist in de gesprekken ontstaan soms bijzondere momenten. ”Alle gasten zijn verschillend. In deze laatste fase van het leven wordt er veel over vroeger gesproken”, vertelt Daan, ”En met Oirschot als gespreksonderwerp raak je niet uitgesproken.” Hierbij is vertrouwen belangrijk. ”Wat in het huis wordt besproken, blijft in het huis.”

Soms kent hij een gast of diens familie al. Dat maakt het werk persoonlijker en kan het afscheid emotioneler maken. Toch ervaart hij het als waardevol om juist op zo’n moment iets voor iemand te kunnen betekenen. ”Er is veel verdriet, maar er wordt ook veel gelachen.”

Ook voor familieleden is de aanwezigheid van vrijwilligers belangrijk. Zij kunnen even op adem komen, in de wetenschap dat hun dierbare in goede handen is.

In de bijna zes jaar dat Daan vrijwilliger is, heeft hij twee of drie keer meegemaakt dat iemand tijdens zijn dienst overleed. Dat zijn momenten die indruk maken. ”Dat is wel even raar. Je hebt je dan te houden aan het protocol. Mensen moeten op de hoogte worden gesteld”, vertelt hij. Vaak ziet hij het aankomen en probeert hij ervoor te zorgen dat familieleden op tijd worden bereikt, zodat zij erbij kunnen zijn.

Warme plek

Naast zijn vaste diensten draait Daan ook bereikbaarheidsdiensten. Andere vrijwilligers kunnen dan bij hem terecht als ze ergens tegenaan lopen of hulp nodig hebben. Daan vertelt dat de diensten hem niet alleen energie kosten. ”Het is voor mij ook een rustpunt naast mijn werk en andere bezigheden.” De gesprekken en ontmoetingen geven hem een ander perspectief. ”Oudere mensen zitten bovendien vol met veel levenswijsheden, daar pik je weleens wat van op.”

Wat zou hij willen meegeven aan mensen die het Bijna Thuis Huis nog niet kennen? Daan merkt dat er soms terughoudendheid is als hij vertelt waar hij vrijwilligerswerk doet. ”Als je het aan mensen vertelt, zeggen ze vaak: ‘O, wat eng, o nee.’ Het is niet eng. Het is echt een warme plek. Dat beeld mag wel weleens wat duidelijker gesteld worden.” Meer informatie: www. bijnathuishuisoirschot.nl.