De gemeente staat samen met mede-eigenaar De Stoelendans BV voor een grote opgave: het dak van het theater- en cultureel centrum is ruim 22 jaar oud en moet vervangen worden. Maar het gemeentebestuur ziet nu een kans om deze noodzaak om te zetten in een voordeel: door een extra verdieping kan de kostbare dakvervanging een groter doel dienen. En kan worden voorzien in de woningbehoefte van het dorp. "Het dak moet toch worden vervangen," zegt wethouder Joep van de Ven. "Als we besluiten om het gebouw op te toppen, vervangen we het dak en krijgen we meteen een duurzame, gasloze installaties voor het hele pand. Daarmee slaan we twee vliegen in één klap: minder kosten en lagere energielasten voor de gebruikers."

door Marcia Engelander- van den Wittenboer

Naast het dak is ook de installatietechniek verouderd. De huidige systemen veroorzaken hoge energiekosten, vooral voor stichting Cultuurfabriek, die veel ruimtes in het gebouw gebruikt. Door bij de optopping nieuwe installatietechniek toe te voegen, kan het hele complex mogelijk gasloos worden. Volgens Van de Ven zal dat leiden tot substantiële besparingen voor de huurders. "Lagere energiekosten betekenen dat Cultuurfabriek meer budget heeft voor sociaal-culturele activiteiten. Dat is winst voor de hele gemeenschap." Het college denkt daarbij niet aan extra kantoren of maatschappelijke ruimtes, maar kiest nadrukkelijk voor woningen. De reden is simpel. De gemeente kent een groot tekort aan woonruimte. "Voor kantoren en maatschappelijke voorzieningen is geen vergelijkbare schaarste", legt de wethouder uit. “Bovendien heeft de Rekenkamer ons geadviseerd bestaande panden beter te benutten. Optoppen zou één van die mogelijkheden kunnen zijn." De wethouder ziet het als een concrete invulling van dat advies.

Gemeentelijk aandeel

In 2023 stelde de gemeenteraad dat verkoop van het gemeentelijk deel van De Stoelendans alleen mogelijk was als lokale verenigingen tevreden waren over het gebruik. Uit recent onderzoek blijkt dat er op meerdere punten wel verbeteringen zijn, maar dat belangrijke tekortkomingen blijven bestaan. Die tekortkomingen zit vooral in de sfeer en het gemis van een gezellige plek voor een nazit of naborrel. “De barretjes in het theater en de danszaal voorzien niet in de behoefte om gezellig na te borrelen. Daarnaast wordt het gebrek aan communicatie door en de bereikbaarheid van het stichtingsbestuur als een voorname tekortkoming ervaren", aldus Wethouder van de Ven. "Voor een echt thuisgevoel moet dat beter." Daarom voldoet de situatie niet aan de raadsvoorwaarden voor verkoop.

Gemeentehuis

Daarnaast bestaat er nog een andere reden. Door de aankoop van het nabijgelegen Rabobankpand als nieuw gemeentehuis wil de gemeente extra meters kantoorruimte behouden als flexibele aanvulling. Om op deze manier de regie over het gebied en over de langere termijn te kunnen behouden. Van krapte in het nieuwe gemeentehuis is nu nog geen sprake, maar de bezettingsgraad is wel berekend op 75 procent. “Dat betekent dat we nooit met alle ambtenaren tegelijk aanwezig zijn. Net als nu werken we deels thuis of op locatie. Dat is heel gebruikelijk in moderne kantoren,” legt Van de Ven uit.

Tevredenheid

De beoordeling van de verenigingstevredenheid gebeurt door een extern bureau via enquêtes en interviews. Op 21 oktober presenteert het onderzoeksbureau Markteffect de resultaten aan de gemeenteraad in een beeldvormende sessie. Op diezelfde datum bespreekt de raad ook het voorstel over de optopping. Van de Ven besluit: “Afhankelijk van de reacties bepaalt de raad of en wanneer dit dossier besluitrijp is. Wij zullen sowieso in gesprek blijven met de Cultuurfabriek en nieuwe prestatieafspraken maken. De situatie aldaar blijven monitoren en evalueren. Dit kan ook betekenen dat een vervolgonderzoek plaats zal vinden." Kort samengevat zou de optopping van De Stoelendans drie doelen tegelijk kunnen dienen. Het oplossen van een onderhoudsprobleem, het verlagen van energiekosten door verduurzaming en het helpen bestrijden van de woningnood in Oirschot.